هـ)پختن و خنک کردن خشت :

پختن آجر يا آجرپزي يكي از مراحل بسيار مهم توليد آجر است. در اين مرحله هيدروسيليكات آلومينيوم، آب شيميايي خود را از دست داده و به سيليكات آلومينيوم تبديل مي‌شود و دانه‌هاي خاك به يكديگر مي‌چسبند و تشكيل جسم سخت يكپارچه‌اي مي‌دهند كه مقاومت مكانيكي آن زياد بوده و در برابر عوامل جوي پايدار است. مدت زماني كه صرف پختن خشت مي‌شود با عوامل مختلف تغيير مي‌كند و بسته به جنس خاك و نوع كوره معمولاً از 40 تا 150 ساعت طول مي‌كشد. ترتيب پخت آجر به شرح زير است.

1- در گرماي حدود 100 درجه، خشت خشك مي‌شود و حالت خميري و چسبندگي آن را از بين مي‌رود.

2- از حدود 500 درجه به بالا آب شيميايي خاك رس شروع به پريدن مي‌كند.

3- در گرماي 800 تا 900 ردجه خشت مي‌پزد و دانه‌هاي خاك رس كه آب شيميايي خود را از دست داده‌اند به يكديگر مي‌چسبند و دانه‌هاي ماسه را نيز به يكديگر مي‌چسبانند و سخت مي‌شوند.

دماي ذوب آلومين، 2050 درجه و سيليس 1685 درجه و سيليكات آلومينيوم خالص (Al2O3, 2SiO2 ) برابر 1750 درجه است. مواد گدازآور  در خاك، مانند سنگ آهك و ساير كربنات‌ها و اكسيد آهن سبب كاهش دماي ذوب آجر شده و حتي كاهش آنرا از 800 درجه پايين‌تر مي‌آورند.

مطالب مرتبط دیگر:

تاریخچه آجر
مواد اولیه آجر
ویژگی های شیمیایی و فیزیکی خاک آجر
مراحل ساخت آجر
قالب گیری آجر
خشک کردن خشت
پختن و خنک کردن خشت
تخلیه و انبار کردن آجر
کوره های آجرپزی
ویژگی های آجر
انواع و اشکال آجر
معایب آجر